Phần mềm SEO web chạy tự động: một tháng làm những gì

Nếu bạn đang tìm một phần mềm SEO web và muốn biết nó thật sự làm được gì, câu trả lời ngắn nằm ngay đây: nó làm phần việc lặp lại và có khối lượng lớn, còn phần phán đoán vẫn là của bạn. Nó quét dữ liệu tìm kiếm của site, gom truy vấn thành cụm, dựng dàn ý, viết nháp, tạo sơ đồ minh hoạ, rà cả kho bài cũ theo một danh sách tiêu chí cố định. Nó không tự biết cụm nào mang khách hàng thật, không có ca thật của bạn, và không nên được phép tự đăng.

Bài này mô tả trọn một chu kỳ bốn tuần trên một dự án thật: tuần nào làm gì, việc nào máy làm việc nào bạn quyết, bảy mục đích khi tối ưu một bài cũ, và ba chỗ chúng tôi đã làm sai rồi phải sửa.

Không có con số kết quả trong bài. Lý do nằm ở phần câu hỏi thường gặp, và nó không phải vì kết quả kém.

Phần mềm SEO web làm được gì và không làm được gì

Đọc mục này trước, rồi hẵng đọc phần còn lại. Nó quyết định bạn có nên bỏ công cho cách làm này không.

Bốn việc nó làm tốt hơn người

Thu thập và gom nhóm dữ liệu. Kéo về vài nghìn truy vấn từ Search Console, gộp những truy vấn cùng ý định vào một cụm, tính vị trí trung bình và số nhấp cho từng cụm. Đây là việc lặp thuần tuý. Máy làm nhanh hơn bạn vài chục lần và không đuối ở dòng thứ hai nghìn.

Dựng dàn ý bám vào truy vấn thật. Mỗi câu hỏi người ta gõ thành một mục, mỗi mục có một đoạn trả lời đọc riêng ra vẫn hiểu. Nếu dàn ý phải bám dữ liệu chứ không bám cảm hứng thì đây là việc cơ học.

Viết bản nháp và dựng sơ đồ. Nháp không phải bài hoàn chỉnh. Đó là điều bình thường, và phần sau nói rõ vì sao.

Rà kho bài cũ theo tiêu chí cố định. Kiểm sáu trăm bài xem bài nào thiếu tiêu đề dạng câu hỏi, bài nào có số liệu không gắn mốc thời gian, bài nào không có bài nào trỏ tới. Người làm việc này sẽ bỏ dở ở bài thứ hai mươi.

Bốn việc nó không làm được

Không biết cụm nào mang khách hàng. Dữ liệu cho bạn biết cụm nào có lượng tìm. Nó không cho biết người gõ cụm đó có phải người mua hàng của bạn không. Phần dưới có một ca thật: một cụm chỉ số rất đẹp mà chúng tôi vẫn bỏ hẳn.

Không có số liệu riêng của bạn. Ca khách hàng, con số nội bộ, chỗ bạn từng làm sai. Đây đúng là thứ phân biệt bài của bạn với năm mươi bài khác cùng chủ đề, và không phần mềm nào tự có.

Không sửa được chuyện chỉ mục ở tầng hạ tầng. Nếu site bị chặn ở tường lửa, hoặc nội dung không có trong mã nguồn ban đầu, thì viết thêm bài chỉ làm mẫu số to ra.

Không nên tự đăng. Cấu hình để máy sửa chữ rồi đẩy thẳng lên site là chỗ chất lượng trôi nhanh nhất. Phần "Quy trình duyệt" ở dưới là hàng rào duy nhất giữa một kho bài tử tế và một kho bài đầy.

Bốn tuần, mỗi tuần một việc

Chu kỳ chạy theo tháng. Chia bốn tuần không phải để cho đẹp mà vì mỗi tuần cần một loại đầu ra khác nhau, và trộn chúng vào nhau là cách nhanh nhất để tuần nào cũng dở dang.

Tuần	Việc chính	Đầu ra phải có	Thời gian của bạn
1	Quét hiện trạng, chốt cụm từ khoá	Danh sách cụm sẽ làm và cụm đã loại, kèm lý do loại	Nhiều nhất, khoảng nửa buổi
2	Viết bài mới kèm sơ đồ	Bài nháp đã qua hai tới ba vòng bù nội dung	Chủ yếu là đọc và duyệt
3	Tối ưu bài cũ, đăng đè giữ nguyên đường dẫn	Danh sách bài đã sửa, ghi rõ sửa vì mục đích nào	Ít, vì việc đã có sẵn danh sách
4	Đo lại, chốt việc tháng sau	Bốn con số kèm ngày, một dòng trong sổ đo	Khoảng một tiếng

Thứ tự này quan trọng. Nếu bạn bắt đầu từ tuần 2, tức là viết trước rồi mới nhìn dữ liệu, thì bạn đang đoán chủ đề. Nếu bạn bỏ tuần 4, tháng sau bạn sẽ lặp lại đúng những phân tích của tháng này.

Tuần 1: quét hiện trạng và chốt cụm từ khoá

Việc đầu tiên không phải viết mà là nhìn. Kéo về toàn bộ truy vấn mà site đang có hiển thị trong chín mươi ngày, kèm vị trí trung bình và số lượt nhấp của từng truy vấn.

Cái cần tìm trong đống đó không phải là từ khoá có lượng tìm cao nhất. Là ba nhóm cụ thể.

Nhóm một: nhiều hiển thị, ít nhấp

Site đang được xét cho những truy vấn này nhưng không được chọn. Đây là nhóm rẻ nhất để cải thiện, vì phần khó nhất là lọt vào nhóm được xét thì đã xong rồi.

Cách xử ở nhóm này gần như luôn là sửa tiêu đề và sửa đoạn mở đầu, chứ không phải viết lại cả bài. Người ta thấy bài của bạn trên trang kết quả và chọn cái khác. Vấn đề nằm ở hai dòng chữ hiện ra, không nằm ở hai nghìn chữ bên trong.

Nhóm hai: vị trí mười một tới hai mươi

Sát trang một. Vài bước nhỏ có thể đẩy lên được, và chênh lệch lượt nhấp giữa vị trí mười một và vị trí tám là rất lớn.

Nhóm này thường thiếu chiều sâu ở một khía cạnh cụ thể. Cách kiểm nhanh: mở ba bài đang đứng trên bạn, liệt kê những mục họ có mà bài bạn không có. Thường ra một danh sách ngắn và rất rõ.

Nhóm ba: truy vấn có hiển thị mà chưa có bài nào nhắm vào

Site đang hiển thị cho truy vấn đó nhờ một bài viết về chuyện khác. Nghĩa là chủ đề có người tìm thật, và bạn chưa phục vụ họ tử tế. Đây là chỗ viết bài mới có cơ sở chắc chắn nhất, vì nhu cầu đã được chứng minh bằng dữ liệu chứ không phải bằng suy đoán.

Bước cần người: loại bớt cụm

Sau khi có danh sách, bước tiếp theo không thể giao cho máy. Nhìn từng cụm và bỏ đi những cụm không đáng làm.

Ca thật: chúng tôi có một cụm đang ở vị trí năm tới mười hai với chỉ số rất đẹp, và đã bỏ hẳn. Lý do là mọi truy vấn trong cụm đó đều kèm chữ "chính thức", nghĩa là người ta đang tìm trang chủ quản của nền tảng chứ không tìm bên thứ ba. Vị trí tốt trên một cụm sai người thì không mang lại gì. Bạn có thể lên hạng nhất và vẫn không có ai bấm vào, vì họ đang tìm một địa chỉ cụ thể mà bạn không phải địa chỉ đó.

Ghi lý do loại ngay lúc loại. Đây là việc mất ba mươi giây và tháng sau nó tiết kiệm cho bạn nửa tiếng, vì cụm đó sẽ lại xuất hiện trong danh sách gợi ý với chỉ số vẫn đẹp y như cũ.

Ba câu hỏi để loại một cụm

Người gõ cụm này đang muốn gì: một định nghĩa, một cách làm, một bảng giá, hay một địa chỉ cụ thể? Nếu họ tìm một địa chỉ cụ thể mà bạn không phải nơi đó, bỏ.

Người gõ cụm này có phải người mua hàng của bạn không? Nhiều cụm có lượng tìm lớn vì sinh viên và người làm nghề khác gõ. Không sai, nhưng đừng để nó chiếm chỗ của cụm có người mua.

Site của bạn có lý do gì để được xét cho cụm này không? Nếu chủ đề nằm quá xa mọi thứ bạn đã viết, bài mới sẽ đứng một mình và mất rất lâu mới nhúc nhích.

Tuần 2: viết bài mới

Với mỗi cụm đã chốt, phần mềm dựng dàn ý từ chính các truy vấn có trong cụm đó. Mỗi câu hỏi thành một mục. Mỗi mục có một đoạn trả lời đọc riêng ra vẫn đủ nghĩa.

Rồi viết bản nháp. Đây là chỗ cần nói thẳng: bản nháp đầu tiên gần như luôn ngắn hơn yêu cầu. Không phải lỗi kỹ thuật. Bài dài thật sự cần những phần mà chỉ người trong nghề có, và máy không thể sinh ra chúng: ca cụ thể, số liệu riêng, chỗ đã làm sai.

Nên quy trình có thêm một vòng nữa: đọc nháp, chỉ ra chỗ mỏng, viết nối thêm vào đúng chỗ đó. Thường hai tới ba vòng. Đây là vòng lặp quan trọng nhất của cả tuần 2, và cũng là vòng hay bị bỏ nhất khi đang vội.

Cách chỉ ra chỗ mỏng cho nhanh

Đọc từng mục và hỏi một câu: mục này có gì mà một người chưa biết đọc xong sẽ làm được việc không? Nếu mục chỉ nói "việc này quan trọng" mà không nói làm thế nào, đó là chỗ mỏng.

Dấu hiệu thứ hai: mục nào cũng dài bằng nhau. Bài thật không đều như vậy. Có mục cần ba đoạn, có mục cần mười. Độ dài đều tăm tắp là dấu hiệu bài được viết theo khuôn chứ không theo nội dung.

Dấu hiệu thứ ba: không có con số nào trong cả một mục dài. Không phải mục nào cũng cần số, nhưng cả bài không có số nào thì bài đó không có thông tin.

Ảnh dựng cùng lúc, không để cuối

Ảnh minh hoạ dựng cùng lúc với bài, không phải dán vào cuối cho đủ. Không phải ảnh trang trí mà sơ đồ diễn giải đúng nội dung: bốn bước của một quy trình, ba nhóm phân loại, so sánh hai cách làm.

Ảnh trang trí không giúp gì cho người đọc lẫn cho máy tìm kiếm. Một tấm ảnh người ngồi trước máy tính không nói thêm điều gì mà đoạn văn chưa nói.

Chỗ dễ làm sai: viết chú thích ảnh nhại lại tiêu đề mục. Chú thích nên nói thêm một ý mà thân bài không nói, hoặc chỉ ra chỗ đáng nhìn trong hình.

Tuần 3: tối ưu bài cũ và đăng đè giữ nguyên đường dẫn

Tuần mang lại nhiều nhất, và là tuần hầu như không ai làm.

Lý do ít người làm rất dễ hiểu: viết bài mới cho cảm giác tiến bộ, sửa bài cũ thì không. Cuối tuần nhìn lại thấy ba bài mới thì dễ chịu hơn thấy mười hai bài cũ đã sửa. Cuối tháng, ba bài mới là thứ trưng ra được trong cuộc họp.

Nhưng về mặt số học thì ngược lại. Một bài mới bắt đầu từ số không trên bốn mặt: chưa được thu thập, chưa vào chỉ mục, chưa có bài nào trỏ tới, chưa có lịch sử hiển thị nào để hệ thống hiểu nó nói về cái gì. Một bài cũ đang ở vị trí mười hai đã có đủ cả bốn thứ đó. Nó chỉ thiếu vài điểm rất cụ thể.

Công bỏ ra để đẩy một bài cũ từ vị trí mười hai lên vị trí bảy nhỏ hơn nhiều so với công đưa một bài mới từ số không lên vị trí mười hai. Phần thưởng lại lớn hơn, vì chênh lệch lượt nhấp giữa các vị trí ở trang một dốc hơn nhiều so với chênh lệch giữa trang hai và trang ba.

Có một lý do nữa ít ai tính: bài cũ đã được kiểm chứng. Bạn biết chắc chủ đề đó có người tìm, vì nó đang có lượt hiển thị. Bài mới thì luôn là một cược.

Cách xử về mặt tổ chức, nếu bạn phải báo cáo cho người khác: đưa số bài cũ đã tối ưu vào báo cáo tháng như một hạng mục riêng, ngang hàng với số bài mới. Nghe hình thức, và nó đổi được hành vi của cả đội.

Đăng đè giữ nguyên đường dẫn

Sửa xong thì đăng đè lên chính bài cũ, giữ nguyên địa chỉ. Không tạo bài mới rồi chuyển hướng, trừ khi bạn đang gộp hai bài làm một.

Cái làm mất thứ hạng là đổi địa chỉ, không phải đổi nội dung. Giữ nguyên đường dẫn thì mọi thứ bài cũ đã tích được vẫn còn nguyên: các bài trong site trỏ tới nó, lịch sử hiển thị, và vị trí hiện tại.

Bảy mục đích khi sửa một bài cũ

Không có "tối ưu" chung chung. Mỗi bài thiếu một thứ khác nhau. Làm sai mục đích thì tốn công vô ích, và đây là chỗ hay tốn công nhất trong cả chu kỳ.

Một, bài có hiển thị nhưng ít nhấp. Thiếu ở tiêu đề và ở đoạn trả lời đầu bài. Sửa: đổi tiêu đề cho khớp với truy vấn thật mà bài đang được xét, thêm một đoạn trả lời thẳng ngay dưới tiêu đề chính. Đừng động vào phần thân, nó không phải chỗ hỏng.

Hai, bài thiếu chiều sâu. Đúng chủ đề nhưng nói chưa tới. Nhận ra bằng cách so với các bài đang đứng trên. Sửa: viết nối thêm phần. Không viết lại từ đầu, chỉ thêm vào đúng những phần bài đang thiếu.

Ba, bài thiếu ảnh. Bài dài toàn chữ khó đọc, và người lướt không có chỗ nào để bám vào. Sửa: thêm sơ đồ diễn giải đúng nội dung, hai tới ba cái cho một bài dài.

Bốn, bài lỗi thời. Số liệu cũ, ví dụ không còn đúng, không có mốc thời gian nào. Sửa: cập nhật số, gắn mốc thời gian vào mọi con số, ghi rõ bài được cập nhật lúc nào.

Năm, bài trùng ý với bài khác. Hai bài cùng nhắm một cụm thì chúng cạnh tranh nhau, và thường cả hai đều không lên được. Sửa: gộp lại thành một, hoặc phân vai rõ ràng, một bài tổng quát và một bài đi sâu vào một khía cạnh, rồi liên kết chéo.

Sáu, bài thiếu liên kết. Không bài nào trỏ tới nó. Đây vừa là vấn đề thứ hạng vừa là vấn đề vào chỉ mục. Sửa: thêm liên kết ngữ cảnh từ những bài có nhắc tới chủ đề đó, đặt trong thân bài chứ không phải trong chân trang.

Bảy, bài chưa vào chỉ mục. Đây là cái bẫy lớn nhất trong bảy mục. Bài chưa vào chỉ mục nghĩa là chưa ai đọc nó. Sửa chữ nghĩa trên bài đó không đổi được gì, vì cái quyết định không phải nội dung mà là đường vào. Sửa: thêm liên kết từ trang chủ hoặc từ một bài được thu thập thường xuyên, kiểm tra sơ đồ trang, rồi chờ. Chữ nghĩa để sau.

Trước khi sửa một bài, viết ra bạn đang sửa vì mục đích nào trong bảy mục. Một dòng thôi. Nếu không viết ra được, nghĩa là bạn chưa biết bài đó hỏng ở đâu, và sửa lúc đó chỉ là sửa cho có.

Tuần 4: đo lại và chốt việc tháng sau

Ghi lại bốn con số: tổng số bài, số bài đã vào chỉ mục, tổng lượt hiển thị, tổng lượt nhấp. Kèm ngày đo.

Rồi so với tháng trước và quyết việc tháng sau. Không có gì cầu kỳ ở bước này. Giá trị của nó nằm ở chỗ bạn có một chuỗi số theo thời gian, chứ không nằm ở phép đo của riêng tháng này.

Việc ghi chép cả dự án chỉ cần một thư mục với bốn tệp: danh sách cụm kèm cột lý do đã loại, lịch bài để không viết trùng, sổ đo mỗi tháng một dòng, và một tệp ghi các quyết định về giọng và lập trường. Bốn tệp, không phải bốn hệ thống.

Bốn dấu hiệu quy trình đang chạy sai hướng

Tuần 4 cũng là lúc nhìn xem có nên dừng lại nghĩ lại không. Bốn dấu hiệu sau đáng để bạn dừng, vì chạy tiếp trong tình trạng đó chỉ tốn công.

Tỉ lệ vào chỉ mục không nhúc nhích sau hai tháng. Nếu đã sửa liên kết, đã kiểm tra sơ đồ trang, mà con số vẫn đứng yên thì vấn đề nằm ở tầng thấp hơn. Thường là bị chặn ở tường lửa, hoặc nội dung không hiện trong mã nguồn ban đầu mà chỉ hiện sau khi trình duyệt chạy mã. Viết thêm bài trong tình trạng này là đổ công vào chỗ không có đáy.

Số bài tăng đều mà số truy vấn có hiển thị đứng yên. Nghĩa là bài mới không mở ra chủ đề mới. Thường do dàn ý bám quá sát các cụm đã có, nên bài mới nói lại chuyện bài cũ đã nói. Cách xử: chủ động chọn vài cụm chưa có bài nào, chấp nhận rủi ro cao hơn.

Bài nào đọc cũng giống nhau. Dấu hiệu của việc dùng cùng một khuôn cho mọi bài. Không sai về mặt kỹ thuật, và nó làm cả kho bài mất chất. Cách xử: giữ khuôn ở phần cấu trúc, đổi ở phần mở đầu và ở cách kể. Mỗi bài nên bắt đầu từ một tình huống khác nhau.

Không ai trong đội đọc bài trước khi đăng. Dấu hiệu nguy hiểm nhất, và nó xảy ra âm thầm. Ban đầu ai cũng đọc kỹ. Sau hai tháng, khi bài nào cũng đạt, người ta bắt đầu duyệt nhanh. Sau bốn tháng thì duyệt thành bấm nút. Cách xử: giữ một chỉ tiêu tối thiểu, mỗi tuần đọc kỹ ít nhất một bài từ đầu tới cuối, chọn ngẫu nhiên.

Máy làm gì, bạn quyết gì

Ranh giới này nên rõ từ ngày đầu, vì nó là chỗ dễ vỡ nhất khi chạy dài. Nó vỡ không phải bằng một quyết định lớn mà bằng nhiều lần nhân nhượng nhỏ.

Đầu việc	Máy làm	Bạn quyết
Gom truy vấn thành cụm	Toàn bộ	Không cần
Chọn cụm để làm	Đề xuất kèm số	Chốt và ghi lý do loại
Dựng dàn ý	Toàn bộ	Đọc lướt, bỏ mục thừa
Viết nháp	Toàn bộ	Chỉ chỗ mỏng để viết bù
Đưa ca thật và số liệu riêng	Không làm được	Toàn bộ
Giọng và lập trường	Bám theo tệp đã ghi	Viết ra tệp đó
Dựng sơ đồ minh hoạ	Toàn bộ	Kiểm hình có đúng ý đoạn văn
Rà kho bài cũ	Toàn bộ	Chọn bài nào sửa trước
Duyệt trước khi đăng	Không làm	Toàn bộ
Đăng theo lịch	Toàn bộ, sau khi đã duyệt	Không cần

Ranh giới đổi theo hình dạng đội

Ba kiểu đội hay gặp, và mỗi kiểu hỏng ở một chỗ khác nhau.

Một người làm tất. Phổ biến nhất ở doanh nghiệp nhỏ. Người này vừa chọn cụm, vừa duyệt bài, vừa đo. Rủi ro lớn nhất là không có ai phản biện. Bài nào cũng qua, vì người duyệt cũng là người chọn cụm, nên họ đã tin vào hướng đó từ đầu. Cách giảm: mỗi tháng đọc lại một bài đã đăng của tháng trước và đọc như người ngoài. Khoảng cách thời gian thay được phần nào vai trò người phản biện.

Bên trong quyết, bên ngoài viết. Người trong công ty chốt cụm và duyệt, phần viết thuê ngoài hoặc để phần mềm làm. Rủi ro: số liệu riêng và ca thật không vào được bài, vì người viết không có chúng. Đây là lý do nhiều bài thuê ngoài đọc rất trơn tru mà rỗng. Cách giảm: người trong công ty phải đưa ít nhất một dữ kiện riêng cho mỗi bài, dưới dạng ghi chú ngắn. Năm phút mỗi bài, và đó là năm phút đáng giá nhất trong cả quy trình.

Đại lý chạy cho nhiều khách. Vấn đề khác hẳn: không phải chất lượng một bài mà là không nhìn xuể mười site. Cách xử: bốn con số của mọi site nằm chung một bảng, mỗi site một dòng mỗi tháng. Xu hướng chung qua nhiều site nhìn thấy được theo cách mà nhìn từng tài khoản riêng không bao giờ thấy. Và giữ một nguyên tắc cứng: mọi bài vẫn phải qua người của khách duyệt trước khi đăng.

Ba chỗ chúng tôi làm sai rồi sửa

Sai một: viết bài mới trước khi vá chỉ mục

Vài tháng đầu chúng tôi đăng đều đặn trong khi tỉ lệ vào chỉ mục dưới một phần ba. Nghĩa là phần lớn công viết đổ vào những trang không ai đọc được.

Cách sửa: dừng đăng hai tuần, xử lý đường vào trước, rồi mới chạy tiếp. Thứ tự đúng là chỉ mục trước, nội dung sau. Nếu bạn chỉ nhớ một câu trong cả bài này thì nên là câu đó.

Sai hai: đặt mục tiêu theo số bài

"Tháng này ba mươi bài" là mục tiêu dễ đo, và nó dẫn tới hành vi sai. Người ta viết cho đủ số thay vì viết cho đủ chất. Một bài mỏng đăng lên vẫn tính vào tổng số bài và vẫn làm tỉ lệ vào chỉ mục xấu đi.

Cách sửa: đặt mục tiêu theo số cụm từ khoá được phủ, không theo số bài. Một cụm có thể cần một bài, cũng có thể cần ba bài.

Sai ba: không ghi lại vì sao bỏ một cụm

Chúng tôi bỏ cụm "chính thức" vì lý do rõ ràng, nhưng không ghi lại. Tháng sau nó lại xuất hiện trong danh sách gợi ý với chỉ số vẫn đẹp, và mất công phân tích lại từ đầu.

Cách sửa: ghi lại quyết định bỏ kèm lý do, một dòng cho mỗi cụm đã loại, để ngay trong tệp danh sách cụm.

Quy trình duyệt trước khi đăng: sáu câu, năm phút

Phần này giữ cho chất lượng không trôi khi chạy dài. Sáu câu hỏi trước khi bấm đăng bất cứ bài nào.

Một: bài này có ít nhất một con số mà chỉ mình có không? Trượt câu này thì bài rơi vào nhóm nội dung không mang thông tin mới. Trả về viết lại từ góc khác, đừng sửa vặt.

Hai: có từ hai tới bốn tiêu đề mục là câu hỏi thật, lấy từ dữ liệu? Câu hỏi tự nghĩ ra thường không phải câu người ta gõ.

Ba: ngay dưới mỗi tiêu đề đó có đoạn trả lời thẳng, đọc riêng vẫn đủ nghĩa, dưới bốn câu?

Bốn: có đoạn nào mở đầu bằng tham chiếu ngược không? "Như đã nói", "điều này", "ngoài ra". Những đoạn đó tách ra là mất nghĩa.

Năm: mọi con số đã gắn mốc thời gian chưa?

Sáu: có chỗ nào khẳng định mạnh hơn dữ liệu cho phép không? Đây là câu bảo vệ uy tín dài hạn, và cũng là câu hay bị bỏ nhất khi đang vội.

Một bài dài mất chừng mười lăm phút để đọc kỹ theo sáu câu này. Nếu trượt câu đầu tiên thì trả về viết lại từ góc khác chứ không sửa vặt, vì sửa vặt một bài rỗng vẫn ra một bài rỗng.

Ba con số nên theo dõi, ba con số nên bỏ qua

Nên theo dõi

Tỉ lệ bài vào chỉ mục. Số bài được lưu chia cho tổng số bài. Đây là con số quan trọng nhất và cũng là con số ít người nhìn nhất. Mọi thứ khác nằm sau cánh cửa này. Tỉ lệ dưới một nửa nghĩa là hơn nửa công viết của bạn đang không tới được ai.

Số truy vấn khác nhau có hiển thị. Không phải tổng lượt hiển thị mà là số truy vấn khác nhau. Con số này tăng nghĩa là site đang được xét cho nhiều câu hỏi hơn trước, và đó thường là dấu hiệu sớm nhất của tiến bộ, sớm hơn cả lượt nhấp.

Số bài có ít nhất một lượt nhấp trong ba mươi ngày. Cho biết bao nhiêu phần kho bài đang thật sự làm việc. Tỉ lệ thấp nghĩa là nhiều bài đang nằm không, và đó là danh sách bài cần đưa vào tuần 3 tháng sau.

Nên bỏ qua

Vị trí trung bình toàn site. Con số này trộn lẫn mọi thứ và gần như không diễn giải được. Vị trí trung bình cải thiện có thể chỉ vì vài truy vấn rác biến mất, chứ không phải vì bài nào lên hạng.

Tổng số bài đã đăng. Đây là chỉ số hoạt động chứ không phải chỉ số kết quả. Nó luôn tăng và nó không nói gì về việc site có tốt lên không.

Điểm số từ các công cụ chấm bài. Chúng chấm theo khuôn mẫu. Tối ưu để đạt điểm cao thường dẫn tới bài đọc như viết cho máy chấm chứ không phải cho người.

Chi phí thật: thời gian người và tiền công cụ

Ba loại chi phí, và chỉ một loại là tiền.

Chi phí xử lý

Mỗi lần phân tích, mỗi lần viết, mỗi lần tạo ảnh đều tiêu một lượng xử lý và bạn trả tiền cho lượng đó. Với một dự án ba mươi bài một tháng, phần lớn tiêu hao nằm ở khâu viết chứ không ở khâu phân tích.

Chỗ lãng phí phổ biến nhất: chạy phân tích toàn site hằng ngày trên một site thay đổi chậm. Kết quả gần như giống hệt nhau năm ngày trong bảy ngày. Đặt lịch quét theo tuần là đủ cho phần lớn site.

Chi phí chú ý

Thứ khan hiếm hơn tiền. Mỗi đề xuất là một thứ ai đó phải đọc. Bật quá nhiều thì đội bắt đầu bỏ qua cả kênh thông báo, và lúc đó cái đề xuất thật sự quan trọng cũng bị bỏ qua cùng.

Đây là lý do nên bắt đầu hẹp, vài cụm và vài bài, rồi mở rộng khi thấy nhịp đọc được.

Chi phí sửa sai muộn

Loại đắt nhất. Một quyết định sai ở tuần một, chẳng hạn chọn nhầm cụm, sẽ kéo theo mười bài viết sai hướng và bạn chỉ phát hiện ở tuần bốn.

Cách giảm: bỏ mười phút ở tuần một để đọc kỹ danh sách cụm, thay vì duyệt cho nhanh rồi phát hiện muộn.

Một ngày làm việc thật mất bao nhiêu

Buổi sáng, năm phút đọc bản tổng hợp. Nó nói ba thứ: hôm qua có bài nào được đăng, có bài nào phần mềm đề xuất sửa, và có chỉ số nào lệch bất thường. Phần lớn ngày sẽ không có gì cần làm, và đó là trạng thái đúng. Hệ thống ngày nào cũng có việc bắt bạn xử lý là hệ thống đặt ngưỡng quá lỏng.

Giữa buổi, duyệt bài. Đây là khối việc chính, và nó là việc đọc chứ không phải việc viết. Mười lăm phút cho một bài dài.

Cuối tuần, mười phút xem lại danh sách cụm. Bỏ những cụm đã rõ là sai người, thêm những cụm mới xuất hiện trong dữ liệu. Việc này nhỏ, và nó giữ cho dự án không trôi. Không xem lại thì sau ba tháng phần mềm vẫn đang chạy theo danh sách của tháng đầu tiên.

Cộng lại, sau tháng đầu, một dự án ba mươi bài chiếm khoảng vài tiếng mỗi tuần của một người, và gần hết số đó nằm ở khâu duyệt.

Chạy hai ngôn ngữ cùng lúc

Với site có cả tiếng Việt lẫn tiếng Anh, có ba chỗ khác biệt đáng biết trước khi bắt đầu.

Không dịch, viết riêng

Cụm từ khoá tiếng Việt và tiếng Anh không tương ứng một đổi một. Dịch một bài tiếng Anh sang tiếng Việt thường cho ra một bài nhắm vào cụm không ai gõ.

Ca thật chúng tôi gặp: cụm tiếng Anh về tự động hoá quảng cáo có lượng tìm rõ ràng. Cụm tiếng Việt tương đương thì gợi ý tự động của công cụ tìm kiếm trả về rỗng, nghĩa là gần như không ai gõ cụm đó. Người Việt gõ "AI chạy quảng cáo". Nếu dịch thẳng, cả cụm bài tiếng Việt sẽ nhắm sai và không có gì báo cho bạn biết.

Mức cạnh tranh khác hẳn

Quan sát của chúng tôi khi tra bằng cả hai ngôn ngữ trên chừng ba mươi câu hỏi: truy vấn tiếng Việt về chủ đề hẹp thường ra ít nguồn hơn, và nguồn hay là trang chưa mạnh. Truy vấn tiếng Anh gần như luôn ra đủ nguồn từ các trang lớn của ngành.

Đây là mẫu quan sát nhỏ, không phải khảo sát có phương pháp. Hệ quả thực tế thì rõ: với thị trường Việt, đây là giai đoạn dễ chen chân hơn, và nó sẽ không kéo dài mãi.

Cấu trúc dùng chung, nội dung không

Cái dùng lại được giữa hai ngôn ngữ là khung: cách đặt tiêu đề dạng câu hỏi, đoạn trả lời tự chứa, mốc thời gian gắn với số liệu, sơ đồ minh hoạ.

Cái không dùng lại được là ví dụ, ca thật, và cách nói. Một ca ở thị trường Việt kể cho người đọc tiếng Anh cần thêm bối cảnh mà người Việt không cần.

Bắt đầu từ đâu nếu website còn nhỏ

Toàn bộ phần trên giả định site đã có dữ liệu để nhìn. Với site mới, ba tháng đầu khác hẳn, và chạy nguyên chu kỳ bốn tuần lúc này là quá sớm.

Tháng 1: dựng đường vào

Chưa viết nhiều. Việc chính là đảm bảo những gì đã có được thu thập và lưu vào chỉ mục: sơ đồ trang đọc được, trang chủ có liên kết tới bài, mỗi bài có ít nhất ba đường vào từ các trang khác.

Viết ba tới năm bài, không hơn. Mục tiêu là có mẫu để xem hệ thống thu thập site của bạn ra sao.

Tháng 2: tìm cụm đầu tiên

Giờ đã có chút dữ liệu. Nhìn xem site đang hiển thị cho những truy vấn nào. Thường là những cụm bạn không ngờ tới, và đó là thông tin có giá trị hơn mọi bảng lượng tìm.

Chọn một cụm, viết ba bài quanh nó, liên kết chéo. Một cụm, không phải năm.

Tháng 3: đo và quyết

Nhìn xem cụm đó có nhúc nhích không. Có thì mở rộng cụm đó. Không thì đọc lại xem vấn đề nằm ở chỉ mục hay ở nội dung. Hai vấn đề này có cách sửa ngược nhau, và nhầm lẫn giữa chúng là sai lầm phổ biến nhất ở giai đoạn đầu.

Sau ba tháng bạn có một quy trình đã kiểm chứng trên quy mô nhỏ. Đó là lúc mở rộng, không phải trước đó.

Cái quy trình này không giải quyết được

Nói rõ để khỏi kỳ vọng sai, vì đây là chỗ nhiều dự án vỡ.

Không tạo ra nhu cầu. Nếu không ai tìm kiếm về thứ bạn bán thì không quy trình nào sinh ra người tìm. SEO bắt nhu cầu đã có, nó không tạo nhu cầu mới. Đây là lý do bước chốt cụm ở tuần một quan trọng đến vậy.

Không sửa được sản phẩm. Người đọc bài, thấy hay, vào trang bán, rồi bỏ đi vì giá hoặc vì sản phẩm không hợp. Lượt truy cập tăng, đơn không tăng. Vấn đề nằm ngoài phạm vi của SEO.

Không nhanh. Từ lúc sửa tới lúc thấy đổi thường tính bằng tuần. Ai hứa nhanh hơn thì nên hỏi họ lấy con số ở đâu.

Không thay được liên kết từ bên ngoài. Nội dung tốt làm tăng khả năng có người dẫn link, nhưng nó không tự sinh ra. Với những cụm cạnh tranh cao, đây vẫn là yếu tố mà quy trình nội dung không chạm tới được.

Bốn giới hạn này không làm quy trình mất giá. Chúng định vị nó đúng chỗ: đây là cách làm cho phần việc lặp lại được làm đều, không phải cách thay thế phán đoán về thị trường.

Câu hỏi thường gặp

Phần mềm SEO web có tự đăng bài được không?

Được về mặt kỹ thuật, và bạn không nên bật. Bài đăng mà không ai duyệt là chỗ chất lượng trôi nhanh nhất. Để bài xếp hàng chờ duyệt rồi đăng theo lịch đã duyệt là cách an toàn hơn và không chậm hơn bao nhiêu.

Chạy tự động thì tốn bao nhiêu thời gian người?

Tháng đầu khá nhiều, vì phải chốt cụm, duyệt bài và chỉnh giọng. Từ tháng thứ hai trở đi phần lớn thời gian nằm ở khâu duyệt, vì các quyết định về giọng và lập trường đã có sẵn để tham chiếu.

Bài do máy viết có bị Google đánh giá thấp không?

Không có bằng chứng cho thấy nguồn gốc là yếu tố được xét. Nhưng bài viết ra mà không có số liệu riêng, không có ca cụ thể, thì rơi vào nhóm nội dung không mang thông tin mới. Nhóm đó khó lên vì lý do nội dung chứ không phải vì nguồn gốc.

Bao lâu nên tối ưu lại một bài?

Không có chu kỳ cố định. Tối ưu khi có lý do: bài rơi hạng, số liệu trong bài lỗi thời, hoặc dữ liệu cho thấy bài đang được xét cho những truy vấn mà nó chưa trả lời. Tối ưu theo lịch mà không có lý do thì chỉ tốn công.

Đăng đè lên bài cũ có mất thứ hạng không?

Không, nếu giữ nguyên đường dẫn. Cái làm mất thứ hạng là đổi địa chỉ, không phải đổi nội dung.

Có nên đặt lịch đăng cố định không?

Nên, nhưng lịch phục vụ việc lập kế hoạch chứ không phải để chiều thuật toán. Không có bằng chứng nào cho thấy đăng đều đặn tự nó mang lại lợi thế. Cái lịch giúp là giữ cho công việc không dồn cục vào cuối tháng.

Nên đăng bao nhiêu bài một tháng?

Ít hơn bạn nghĩ, nếu tỉ lệ vào chỉ mục chưa tốt. Đăng nhiều vào một hàng đợi không được xử lý thì chỉ làm mẫu số to ra.

Có cần người viết chuyên nghiệp không?

Cần người biết lĩnh vực hơn là người viết giỏi. Phần khó của bài không phải câu chữ mà là những thứ chỉ người trong nghề có: ca thật, số liệu riêng, chỗ đã làm sai. Câu chữ thì sửa được, những thứ kia không có là không có.

Vì sao bài này không có số kết quả?

Vì tách phần tăng do quy trình với phần tăng do các yếu tố khác trong cùng giai đoạn là việc chúng tôi không làm được một cách trung thực. Không có nhóm đối chứng, mẫu nhỏ, và nhiều thứ thay đổi cùng lúc. Nêu một con số ở đây sẽ dễ đọc hơn và sẽ là bịa.

Dự án loại này bao giờ thì xong?

Không có ngày kết thúc. Nó là một nhịp lặp, và giá trị tích luỹ theo tháng chứ không dồn vào một mốc nào. Ai chờ một thời điểm để nói "xong rồi" thì sẽ chờ mãi.

Đọc thêm: tối ưu bài cũ thay vì viết bài mới, tại sao Google không đưa bài của bạn vào chỉ mục, và cách để bài lên AI Overview của Google.

Xem hiện trạng site của mình ở orova.vn.